Mediatraining voor Architecten:
pitch of presentatie

Een pitch-presentatie als architect is geen toelichting op een ontwerp, het is een verkoopgesprek waarbij je publiek, een wethouder, een ontwikkelaar of een buurtcommissie, binnen twee minuten besluit of ze verder willen luisteren. Architecten zijn opgeleid om te ontwerpen, niet om te verkopen, en dat verschil is pijnlijk zichtbaar zodra het eerste dia met een plattegrond verschijnt. Het risico is niet dat je publiek je ontwerp niet begrijpt, maar dat ze het gevoel krijgen dat jij hun probleem niet begrijpt.

Bij een pitch-presentatie staat de opdracht direct op het spel. Een architect die hier niet overtuigt, verliest niet alleen dit project maar ook de kans op aanbevelingen, vervolgwerk en reputatieopbouw in een sector waar mond-tot-mondreclame nog altijd meer weegt dan een portfolio op een website. Tegelijkertijd spelen er belangen mee die niets met architectuur te maken hebben: een wethouder denkt aan draagvlak bij bewoners, een ontwikkelaar denkt aan vierkantemeterprijzen en doorlooptijd, een corporatiebestuurder denkt aan beheerkosten over twintig jaar.

Een pitch-presentatie gedraagt zich anders dan een toelichtingsgesprek of een ontwerpbespreking. Je publiek heeft geen voorkennis opgebouwd, geen tekeningen bestudeerd en geen tijd om bij te lezen. Ze zitten er vaak midden op de dag tussen twee andere afspraken in. De presentatie moet zichzelf dragen zonder dat jij erbij kunt uitleggen wat je eigenlijk bedoelde, want op het moment dat je moet uitleggen, heb je al verloren.

Waar gaat het mis?

01

Te veel technische details en jargon gebruiken waardoor het publiek afhaakt

Een zin als 'de gevelopening relateert aan de stedenbouwkundige korrel' betekent niets voor een wethouder die over het budget gaat, en op het moment dat hij afhaakt, haak je hem zelden meer terug.

02

Beginnen met het ontwerp in plaats van het probleem dat je oplost

Als architect Miriam van den Berg haar eerste dia een vogelvluchtperspectief toont van haar ontwerp, heeft ze het gesprek al geframed als 'kijk wat ik heb gemaakt' in plaats van 'kijk welk probleem ik voor jullie oplos'.

03

Te lange uitleg geven zonder visuele ondersteuning of concrete voorbeelden

Een pitch heeft geen geheugen: wat je mondeling toelicht terwijl een dia met een doorsnede op het scherm staat, verdwijnt zodra de vergadering voorbij is, en wat overblijft is de indruk, niet de uitleg.

Zo kom je goed over

01

Start met het probleem dat bewoners of gebruikers concreet ervaren, benoem het in hun eigen taal en bevestig pas daarna dat jouw ontwerp dat probleem aanpakt

Architect Thomas Kraak opende zijn pitch voor een nieuw schoolgebouw niet met een ontwerp maar met de zin: 'Op dit moment lopen kinderen elke dag tweehonderd meter om van de klas naar de gymzaal te komen, bij regen en bij vorst', en de schoolbestuurder knikte al voordat de eerste dia wisselde.

02

Gebruik één alledaagse vergelijking om een ruimtelijk concept begrijpelijk te maken, niet als versimpeling maar als brug naar mensen die nooit een plattegrond lezen

Een vergelijking als 'de centrale hal werkt als een dorpsplein, iedereen komt er door maar niemand hoeft er te zijn' geeft een niet-architect in vijf seconden een gevoel bij een ruimtelijke keuze die je anders tien minuten zou uitleggen.

03

Toon direct en specifiek wat er verandert voor de mensen die er wonen of werken, in meters, in minuten, in euro's of in gedrag

Zeg niet 'de ruimte wordt efficiënter gebruikt' maar 'bewoners krijgen een gemeenschappelijke ruimte van veertig vierkante meter die nu een ongebruikte fietsenberging is', want getallen en functies blijven hangen waar abstracties verdwijnen.

Het meest onderschatte PROOF-element voor architecten in een pitch-presentatie is de R van Relevant: architecten redeneren vanuit het ontwerp en veronderstellen dat de kwaliteit ervan voor zich spreekt, maar hun publiek heeft die redenering niet gemaakt en vraagt zich de hele tijd af waarom dit er voor hén toe doet.

Wil je weten hoe jij overkomt?

Upload een fragment van je mediaoptreden en krijg binnen minuten een persoonlijke mediascore met concrete feedback.

Probeer PROOF gratisGeen creditcard nodig · Direct aan de slag