Een journalist die zelf in de interviewstoel zit, heeft een specifiek probleem: hij weet precies wat de interviewer aan het doen is. Hij herkent de technieken, ziet de valkuilen en denkt daardoor dat hij het beter aankan dan anderen. Dat zelfvertrouwen is gevaarlijk, want televisie vraagt iets wat journalisten zelden oefenen: de eigen boodschap terugbrengen tot één heldere lijn zonder de behoefte om alles te nuanceren.
Bij een tv-interview staat voor een journalist niet alleen de inhoud op het spel, maar ook de geloofwaardigheid als vakman. Collega's kijken mee, bronnen kijken mee en redacties beoordelen hoe je je eigen verhaal verdedigt. Een slobberig antwoord of een moment van defensiviteit wordt onthouden, ook al was de inhoud sterk.
Televisieredacties werken met fragmenten van twintig tot dertig seconden. Wat jij als journalist een genuanceerde analyse vindt, is voor de eindredacteur twee zinnen die uit hun context worden geknipt. Het medium bepaalt wat er overblijft, niet jij, en dat vereist een andere voorbereiding dan een column of radiopraatje.
Te veel details geven omdat je gewend bent alles uit te zoeken, televisie vraagt om korte, krachtige boodschappen
Een journalist als Marieke van den Berg die drie minuten uitlegt hoe het onderzoeksproces werkte, verliest de kijker na de eerste dertig seconden en geeft de eindredacteur bovendien het recht om zelf te kiezen wat er in de uitzending blijft.
Defensief reageren op kritische vragen in plaats van rustig antwoorden, je vergeet dat dit normaal is
Als een interviewer doorvraagt op een methodologische keuze in je reportage en jij begint te verdedigen waarom je iets niet hebt onderzocht, ziet de kijker een journalist die iets te verbergen heeft, ook als dat feitelijk niet klopt.
Te snel praten of te veel jargon gebruiken omdat je zenuwachtig bent over je eigen verhaal
Jargon als 'wederhoor', 'fact-checking' of 'bronbescherming' klinkt voor vakgenoten logisch, maar voor een kijker op vrijdagavond zijn het abstracties die de aandacht doden en je verhaal verzwakken.
Bereid drie kernboodschappen voor en kom daar steeds op terug, denk aan soundbites van maximaal vijftien seconden
Schrijf die drie zinnen letterlijk op papier en lees ze hardop voor: als je er langer dan vijftien seconden over doet, is de zin nog niet scherp genoeg en moet je er een woord uit snijden.
Gebruik je eigen interviewervaring: stel jezelf voor hoe je deze vragen zou stellen en waarom
Stel jezelf de vraag die je zelf zou stellen als je het interview voorbereidde, inclusief de meest ongemakkelijke vervolgvraag, en formuleer een antwoord dat je niet hoeft te corrigeren of nuanceren.
Oefen hardop met vrienden of collega's, laat hen de interviewer spelen met jouw eigen kritische stijl
Vraag een collega die jouw onderwerp kent om de interviewer te spelen met expliciete opdracht om door te blijven vragen tot jij een antwoord geeft dat past in één alinea van een nieuwsbericht.
Het meest onderschatte PROOF-element voor journalisten in een tv-interview is P, het persoonlijke. Journalisten zijn getraind om zichzelf buiten het verhaal te houden en presenteren hun standpunten daardoor als feiten in plaats van als iemands overtuiging, waardoor de kijker geen mens ziet maar een mening en dat vertrouwen kost.
Upload een fragment van je mediaoptreden en krijg binnen minuten een persoonlijke mediascore met concrete feedback.
Probeer PROOF gratisGeen creditcard nodig · Direct aan de slag