Mediatraining voor Politici:
interview voorbereiden

Een politicus in een interview heeft geen podium, maar een verhoor. De interviewer heeft de agenda bepaald, de redactie heeft de invalshoek gekozen, en jij bent pas om negen uur 's avonds ingelicht over het onderwerp. Dat is geen uitzondering, dat is de regel. Wie dat niet serieus neemt, loopt het risico dat één antwoord de komende week alle aandacht krijgt, en niet het antwoord dat jij wilde geven.

Bij een politiek interview staan niet alleen jouw standpunten op het spel, maar ook de geloofwaardigheid van je partij, de loyaliteit van je achterban en je positie in de coalitie of oppositie. Een wethouder die struikelt over een bezuinigingsdossier geeft de oppositie munitie voor drie weken. Een Kamerlid dat een toezegging doet zonder rugdekking van de fractie zit de volgende ochtend bij de fractieleider op de mat.

Een interview verschilt tactisch van een debat of een persconferentie doordat de interviewer de tijd heeft, de ruimte heeft en de herhalingsoptie heeft. Hij kan drie keer dezelfde vraag stellen met een andere formulering totdat jij het antwoord geeft dat hij nodig heeft voor zijn verhaal. Je spreekt bovendien niet tot de journalist, maar tot de kijker of lezer die thuis bepaalt of jij geloofwaardig klinkt.

Waar gaat het mis?

01

Te veel focussen op je eigen talking points zonder na te denken over de lastige vervolgvragen die de interviewer gaat stellen

Een interviewer als Eva Hartman van een groot nieuwsprogramma bereidt zich voor met dossiers, uitspraken uit het verleden en contradictoire citaten van coalitiegenoten, en als jij alleen je eigen puntenlijst kent, ben je na de tweede vervolgvraag de regie kwijt.

02

Defensief reageren op kritische vragen in plaats van de aanval om te buigen naar je kernboodschap

Zodra je defensief wordt, bevestig je impliciet dat de kritiek raak is, en kijkers lezen lichaamstaal en toon sneller dan ze de inhoud volgen.

03

Geen concrete voorbeelden en cijfers paraat hebben waarmee je abstracte beloftes kunt onderbouwen

Als gemeenteraadslid Pieter Vos zegt dat de woningbouw 'flink wordt versneld' maar geen enkel concreet getal of project kan noemen als het erop aankomt, klinkt de belofte leeg, ook als het beleid op papier solide is.

Zo kom je goed over

01

Bereid voor elke kernboodschap drie verschillende manieren voor om deze uit te leggen, zodat je flexibel kunt inspelen op de vraagstelling

Als de interviewer jouw standpunt over de stikstofaanpak via een boer, via een wetenschapper en via een wethouder aanvalt, moet je hetzelfde punt op drie manieren kunnen uitleggen zonder jezelf tegen te spreken of te herhalen.

02

Oefen de bridging-techniek: erken de vraag kort en stuur dan naar je eigen punt met formuleringen als 'Dat klopt, en precies daarom...' of 'De vraag die burgers zich stellen is...'

Bridging werkt alleen als de erkenning oprecht klinkt, dus één zin van begrip voor de vraag gevolgd door een concrete overgang, niet een lange disclaimer waarna de kijker al is afgehaakt.

03

Maak een lijst van de vijf lastigste vragen die je kunt krijgen, formuleer daar korte antwoorden op van maximaal dertig seconden, en oefen die hardop totdat ze vanzelf komen

Staatssecretaris Sandra Brouwer die het antwoord op 'Waarom zijn de wachttijden in de jeugdzorg onder uw beleid gestegen?' drie keer hardop heeft geoefend, antwoordt rustig en concreet, waar haar collega die het niet heeft geoefend gaat stotteren of uitweiden.

Het meest onderschatte PROOF-element bij politici in een interview is het persoonlijke element: politici willen beleidsmatig sterk overkomen en vergeten dat kijkers eerst bepalen of ze iemand vertrouwen voordat ze luisteren naar wat diegene zegt. Wie niet uitlegt wie hij is in dit verhaal, wie hij vertegenwoordigt en wat hem persoonlijk drijft, blijft een woordvoerder van een standpunt in plaats van een mens die iets wil.

Wil je weten hoe jij overkomt?

Upload een fragment van je mediaoptreden en krijg binnen minuten een persoonlijke mediascore met concrete feedback.

Probeer PROOF gratisGeen creditcard nodig · Direct aan de slag