Een persbericht is voor een politicus geen zendkanaal maar een valkuil met uitgestelde werking. Journalisten lezen het in twintig seconden, grijpen één zin en bouwen daar hun eigen verhaal omheen. Jij bent er dan niet bij om te corrigeren, nuanceren of context te geven. Wat je niet letterlijk opschrijft, bestaat niet.
Voor een politicus staat bij elk persbericht de regie over het eigen narratief op het spel. Een onhandige formulering over bezuinigingen, een ambigu standpunt over een coalitieakkoord of een quote die net iets te hard klinkt, kan dagenlang terugkomen in verslagen, debatten en sociale media. Tegelijk is het persbericht vaak het enige moment waarop je volledig bepaalt wat er staat, dus het is ook een kans die veel politici onbenut laten.
Technisch gezien gedraagt een persbericht zich anders dan een interview of een Kamerdebat. Er is geen vraag-antwoorddynamiek die jou dwingt te reageren, maar er is ook geen journalist die doorvraagt als iets onduidelijk is. Redacties gebruiken persberichten vaak als ruwe grondstof, niet als eindproduct, wat betekent dat elke losse zin buiten zijn verband kan worden gelezen. Politiek jargon dat intern logisch klinkt, vertaalt zich in een nieuwsbericht zelden zoals bedoeld.
Te veel verschillende boodschappen in één persbericht stoppen, waardoor journalisten de verkeerde focus kiezen
Als een politicus in één persbericht zowel een nieuwe subsidieregeling, een standpunt over Europa én een reactie op de coalitieonderhandelingen wil kwijt, kiest een redacteur het onderwerp dat het beste past bij de nieuwsagenda van die dag, niet bij jouw prioriteit.
Jargon en politieke taal gebruiken die journalisten anders interpreteren dan bedoeld
Een zin als 'we werken aan een integraal kader voor de transitie van het sociaal domein' betekent voor een ambtenaar iets specifieks, maar een journalist vertaalt dit als vaag beleid zonder inhoud en schrijft dat ook zo.
Geen duidelijke quotes aanleveren, waardoor journalisten zelf zinnen uit de lopende tekst halen
Als er geen bruikbare quote in het persbericht staat, zoekt de journalist een zin in de lopende tekst die er als quote uitziet, en dat is zelden de zin die de politicus het liefst geciteerd ziet worden.
Zet je kernboodschap in de eerste alinea en herhaal deze in een korte, krachtige quote
Schrijf de quote als eerste, niet als laatste stap. Als wethouder Marloes Timmers wil dat journalisten schrijven dat de wachtlijst in de jeugdzorg dit jaar met twintig procent daalt, dan moet die zin letterlijk in de quote staan, niet parafraseerbaar ergens in alinea drie.
Schrijf quotes zoals je ze daadwerkelijk zou uitspreken, want dit wordt letterlijk overgenomen door journalisten
Een quote als 'we zetten grote stappen' overleeft een redactievergadering niet, maar 'vanaf 1 januari krijgen vierhonderd gezinnen in onze gemeente sneller hulp' wel, omdat het concreet genoeg is om direct te gebruiken.
Gebruik concrete cijfers en voorbeelden die moeilijk uit context te halen zijn
Kamerlid Daan Verhoeven leerde na een persbericht over stikstof dat de zin 'boeren worden gesteund' door drie verschillende media op drie verschillende manieren werd ingekaderd, terwijl het getal '180 miljoen euro garantstelling voor familiebedrijven onder 50 hectare' in elk bericht identiek terugkwam.
Het meest onderschatte PROOF-element bij politici in persberichten is de O van Opbouw. Politici zijn gewend aan uitputtende nota's en uitgebreide standpunten, maar een journalist heeft genoeg aan twee feiten die kloppen en hangen. Alles daarboven wordt niet gelezen maar wel verkeerd gebruikt.
Upload een fragment van je mediaoptreden en krijg binnen minuten een persoonlijke mediascore met concrete feedback.
Probeer PROOF gratisGeen creditcard nodig · Direct aan de slag